Nie ma ściśle określonych reguł, kiedy młoda kobieta powinna zgłosić się po raz pierwszy na badanie do ginekologa. Na pewno warto, aby zrobiła to najpóźniej wtedy, gdy podejmie decyzję o rozpoczęciu współżycia.

Metoda na spokój

Rzadko kiedy młoda kobieta, rozpoczynająca współżycie, od razu chce mieć dziecko. Zwykle planuje ciążę, ale w trochę późniejszym terminie. Szuka więc metody antykoncepcyjnej, która byłaby skuteczna, nie zaburzała przebiegu stosunku i nie miała wpływu na płodność w przyszłości.
Badania ankietowe przeprowadzane wśród młodych kobiet wskazują, że przy wyborze metody antykoncepcji kierują się one przede wszystkim skutecznością. Według danych WHO, najskuteczniejszą metodą jest antykoncepcja hormonalna, niezależnie od rodzaju oraz drogi podawania hormonów - i to zarówno przy pełnym stosowaniu wszelkich zaleceń, jak i przy typowym jej stosowaniu.
Inne, czyli: metody naturalne, prezerwatywa, dopochwowe środki barierowe oraz metody chemiczne, nie są tak skuteczne. Młode kobiety często nie prowadzą uregulowanego współżycia, kontakty bywają spontaniczne i dlatego metody naturalne mogą okazać się zupełnie nieprzydatne. Pozostałe wymienione wyżej metody zaburzają przebieg stosunku, co - nawet przy ich pełnej akceptacji - ma wpływ na prawidłowość stosowania. Powszechnie wiadomo, że wszelkie niedokładności w użyciu środków antykoncepcyjnych znacznie zmniejszają ich skuteczność.
Warto jest jednak podkreślić korzystne działanie prezerwatywy w zakresie ochrony przed zarażeniem chorobami przenoszonymi drogą płciową, w tym wywołanymi wirusami HPV i HIV. Prezerwatywa jest metodą zalecaną w przypadku zwiększonego ryzyka zarażenia się tymi chorobami oraz bardzo rzadko odbywanych stosunków. Może być stosowana równolegle z antykoncepcją hormonalną.

Indywidualna sprawa

Nie ma jednej, dobrej dla wszystkich, metody antykoncepcji. Dlatego tak ważna jest konsultacja z lekarzem, który - na podstawie rozmowy z kobietą oraz przeprowadzonych badań - pomaga wybrać taką metodę, która byłaby w pełni akceptowana i dobrze tolerowana. Ze względu na wysoką skuteczność młode kobiety najczęściej wybierają antykoncepcję hormonalną. Z uwagi na ich wiek oraz w większości przypadków dobry stan zdrowia zazwyczaj nie ma przeciwwskazań medycznych do stosowania hormonalnego zabezpieczenia.
Dostępne formy antykoncepcji hormonalnej różnią się drogą podania, rodzajem stosowanych związków hormonalnych, dawką oraz długością ich działania. Wybór jest naprawdę duży. U kobiet zdrowych, do 20. roku życia, zgodnie z rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego, nie ma przeciwwskazań do stosowanie tabletek jedno- i dwuskładnikowych oraz implantów podskórnych, iniekcji oraz nowoczesnych hormonalnych systemów wewnątrzmacicznych. Właśnie te sposoby są proponowane w pierwszej kolejności. Dostępność różnych preparatów antykoncepcyjnych sprawia, że każda pacjentka może wybrać odpowiedni dla siebie. Kobietom, które nie prowadzą uregulowanego trybu życia, pracują o różnych porach dnia, dużo podróżują, bywają roztargnione i nieprzyzwyczajone do codziennego / cotygodniowego / comiesięcznego przyjmowania antykoncepcji zaleca się metody długoterminowe.

fot. panthermedia

Regularność to podstawa

Środki hormonalne muszą być przyjmowane regularnie. Nieprawidłowe, nieregularne ich stosowanie znacznie zmniejsza skuteczność metody i zwiększa ryzyko działań niepożądanych. Nie mają one wpływu na ogólne zdrowie kobiety, ale są uciążliwe, budzą niepokój i mogą być przyczyną zaprzestania stosowania antykoncepcji.
Największym ryzykiem popełnienia błędu obarczone są tabletki. Należy je stosować codziennie z siedmiodniową przerwą. By zmniejszyć ryzyko pominięcia tabletki, coraz częściej stosuje się blistry z 28 pigułkami – na pełen cykl – w którym są tabletki z hormonami i tabletki placebo. Rzadziej zdarzają się okazje do popełnienia błędu przy stosowaniu plastrów (przyklejane i odklejane jeden raz w tygodniu) i pierścienia dopochwowego (zakładany i wyjmowany jeden raz na 4 tygodnie).
Najwygodniejsze pod tym względem są wkładki wewnątrzmaciczne zawierające hormony (zakładane raz na 3 lata lub 5 lat) oraz implant podskórny (zakładany raz na 3 lata). Stosując je, nie ma praktycznie możliwości popełnienia błędu. Zarówno wkładkę, jak i implant zakłada lekarz.